Jet lag

Jet lag, czyli tak zwany zespół odrzutowca, jest zaburzeniem snu pojawiającym się u osób, które podróżują, zmieniając strefy czasowe. Prowadzi to do tego, że nasz dotychczasowy rytm snu i czuwania zostaje rozregulowany. Mamy wówczas inne pory ekspozycji na światło, pory posiłków i pory na sen. Nasz zegar biologiczny, zawiadujący naszym poziomem aktywności, traci swoje dotychczasowe wskazówki (tak zwane Zeitgebers), które go nastawiały, co wypływało na dobre samopoczucie i sen. Zanim dostosuje się do nowych warunków, wskazówek, będziemy doświadczać objawów związanych z niezgodnością naszego wewnętrznego rytmu oraz rytmu w nowym miejscu, na przykład senności w ciągu dnia (zwłaszcza w porach, w których dotychczas spaliśmy, nawet jeśli w nowym miejscu jest środek dnia), trudności z koncentracją uwagi (i obniżenia innych funkcji poznawczych), osłabienia, wahań nastroju, czy dolegliwości ze strony układu pokarmowego, a w nocy trudności z zaśnięciem czy zbyt wczesnego budzenia się.

Nasilenie objawów jet lagu, zależy od tego, czy podróżujemy na wschód czy na zachód, ile stref czasowych zmieniamy (jak duża jest różnica czasu między jednym a drugim miejscem), od naszego wieku (im jesteśmy młodsi, tym bardziej elastyczny jest nasz zegar), jak długo będziemy w nowym miejscu oraz od tego czy zadbamy o łatwiejszą adaptację do nowych pór snu i czuwania przed wyjazdem oraz po przyjeździe.

Trudniejsze będą podróże na wschód niż na zachód. Wynika to z tego, że trudniej jest nam przyśpieszyć swoje pory snu, niż je opóźnić. Podróżując na wschód będziemy musieli cofnąć zegarki i przyzwyczaić się do wcześniejszych pór snu i czuwania, co jest dla organizmu trudniejsze niż opóźnianie kładzenia się spać.

Jak można złagodzić objawy jet lag? Ważne, żeby na kilka dni przed wyjazdem, stopniowo przestawiać się na nowy rytm snu i aktywności. Stopniowo kłaść się później (jeśli podróżujemy na zachód) i stopniowo wstawać coraz wcześniej (jeśli podróżujemy na wschód). W oczekiwanych nowych porach snu szczególnie ważne będzie ograniczanie światła przed snem, ale ekspozycja na światło w nowych porach wstawania. Światło jest najważniejszym regulatorem zegara wewnętrznego. W przyśpieszaniu zasypiania pomocna może być melatonina. Jej pora przyjmowania wieczorem oraz dawka, będzie nieco różna, w zależności od ilości zmienianych stref czasowych.

Dr n. med. Małgorzata  Fornal-Pawłowska

Dr n. med. Małgorzata Fornal-Pawłowska

Aplikacje do poprawy snu a tradycyjne leczenie bezsenności

Aplikacje do poprawy snu a tradycyjne leczenie bezsenności

W dobie cyfryzacji, również świat medycyny staje się coraz bardziej zdigitalizowany. Na rynku pojawia się rozmaite aplikacje, które mają wspomagać proces leczenia różnych chorób. Wiele osób podchodzi jednak sceptycznie do takich rozwiązań. Uważają oni, że aplikacja...

Aplikacja na bezsenność a stosowanie leków

Aplikacja na bezsenność a stosowanie leków

Wielu naszych użytkowników pyta o to, czy nasza aplikacja uwzględnia temat leków na bezsenność. Część z nich jest już w trakcie leczenia farmakologicznego i nie wie w jaki sposób łączyć je z zaleceniami, które pojawią się w naszym programie. Część waha się czy w ich...

Terapia poznawczo-behawioralna – skuteczne metody i techniki

Terapia poznawczo-behawioralna – skuteczne metody i techniki

Terapia poznawczo-behawioralna – skuteczne leczenie bezsenności Według współczesnej medycyny terapia poznawczo-behawioralna (cognitive behavioral therapy for insomnia, CBT-I) jest podstawową zalecaną metodą leczenia bezsenności. Przynosi lepsze efekty niż stosowanie...

Jak odprężyć się przed snem?

Jak odprężyć się przed snem?

Sen jest stanem odpoczynku i regeneracji. Gdy mamy za sobą ciężki dzień, marzymy o tym by jak najszybciej zasnąć, odpłynąć. Niestety im więcej w nas stresu czy napięcia, tym trudniej to osiągnąć. I tak rozwija się błędne koło - jesteśmy wzbudzeni i trudno nam zasnąć,...

Dlaczego budzę się w nocy?

Dlaczego budzę się w nocy?

Każdemu z nas zdarza się obudzić w ciągu nocy. Z reguły jest sytuacja jednorazowa, na przykład związana z potrzebą skorzystania z toalety. Po powrocie do łóżka, zaśnięcie powinno zająć tylko chwilę, a my już do rana śpimy smacznie. A co, jeśli budzimy się kilka razy w...

Jak radzić sobie z pracą zmianową?

Jak radzić sobie z pracą zmianową?

Wpływ pracy zmianowej na sen Sen jest niezbędny do naszego prawidłowego codziennego funkcjonowania. Wraz z rozwojem technologii i rosnących wymagań zawodowych jesteśmy jednak narażeni na wiele czynników, które mogą negatywnie wpłynąć na główne mechanizmy regulujące...

MASZ PROBLEMY Z ZAŚNIĘCIEM?